روز هفتم فروردین ماه 1405، صنعت فولاد ایران با یکی از گسترده ترین حملات هوایی به زیرساختهای صنعتی کشور مواجه شد. همزمان با تعویض شیفت و حضور بیش از 4000 کارگر در فولاد خوزستان، 12 فروند موشک 2 تنی با طول بیش از 2.5 متر، 6 کوره احیا و 6 کوره فولادسازی این مجموعه را هدف گرفتند؛ اتفاقی که تاثیر آن بر قیمت آهن آلات به خوبی قابل مشاهده بود. کارشناسان پیش بینی کردند که بازسازی تاسیسات آسیب دیده، حداقل 6 تا 12 ماه زمان میبرد.
با این حال، بازگشت فولاد خوزستان به مدار تولید در کمتر از 4 ماه، این پیش بینیها را تا حد زیادی نقض کرد. این غول صنعتی حتی نسبت به مدت مشابه در سال قبل، 19 درصد افزایش فروش را تجربه کرد!
اهمیت فولاد خوزستان در بازار آهن
فولاد خوزستان با نماد فخوز در بازار سرمایه، بزرگترین عرضه کننده شمش فولادی و دومین تولیدکننده فولاد خام در کشور محسوب می شود. این مجموعه بزرگ در کیلومتر 10 جاده اهواز به بندر امام خمینی، با وسعتی بالغ بر 3.8 کیلومتر مربع واقع شده است. این شرکت با تولید و فروش سالانه 3.5 میلیون تن شمش فولادی، رتبه ی دوم را پس از فولاد مبارکه در اختیار دارد.
فولاد خوزستان اولین مجتمع تولید آهن و فولاد کشور به روش احیا مستقیم و کوره قوس الکتریکی است که در 12 فروردین سال 1368 فعالیت رسمی خود را آغاز کرد.
شمشهای تولیدی این غول صنعتی، به عنوان مواد اولیه اصلی صدها صنعت پایین دستی از جمله صنعت ساختمان سازی، خودرو سازی، کشتی سازی و دستگاههای تولیدی سنگین مورد استفاده قرار میگیرد و هرگونه اختلال در خط تولید این کارخانه، اختلالات گسترده تری را در صنایع وابسته ایجاد میکند.

جزئیات حمله 7 فروردین ماه 1405 به فولاد خوزستان
روز هفتم فروردین 1405، حمله هوایی به فولاد خوزستان در ساعت 3:45 بعدازظهر، همزمان با تعویض شیفت کاری و حضور حداکثری کارگران در مجموعه، آغاز شد. دشمن با 12 فروند موشک 2.5 تنی، 6 کوره احیا و 6 کوره فولاد سازی این مجموعه را به طور مستقیم مورد هدف قرار داد. براساس گزارشهای رسمی، مجموعه با وجود آمادگی قبلی، با حداقل نیرو و حداکثر ظرفیت درحال فعالیت بود، اما با این حال در این حمله، خط فولادسازی بالای 50درصد و خط احیا، بالای 70درصد آسیب دید.
آمار رسمی خسارتهای وارد شده که از طرف مراجع برای این تولید کننده بزرگ اعلام شده بود، از این قرارند:
|
نوع خسارت |
میزان |
|
ظرفیت از دست رفته فولادسازی |
4 میلیون تن |
|
ظرفیت از دست رفته ذوب ریزی |
1.420 میلیون تن |
|
ظرفیت ازدست رفته آهن اسفنجی |
5.8 میلیون تن |
|
خسارت مستقیم |
769 میلیون یورو |
|
حجم تولید محقق نشده ناشی از توقف تولید |
520 میلیون یورو |
|
جمع کل خسارات |
1.289 میلیارد یورو |
این حمله علاوه بر خسارتهای مستقیم به مجموعه فولاد خوزستان، زنجیره تامین صنایع پایین دستی را با اختلال مواجه کرده و صدها صنعت وابسته به این مجموعه از جمله ساختمان سازی، کشتی سازی، لوله سازی و هزاران کارخانه تولیدی وابسته محصولات این کارخانه را با کمبود مواد اولیه روبرو کرد؛ که به دنبال آن قیمت ورق و مقاطع تخت افزایشی 100 درصدی را تجربه کردند.
برخی از این واحدها تولید خود را کاهش دادند و گروهی نیز به طور موقت، فعالیت خود را متوقف کردند.
بازسازی و بازگشت به تولید، برنامه چهارگانه و نتایج اولیه
پس از حمله و مشاهده حجم خسارات وارده به این مجموعه، کارشناسان صنعتی پیش بینی کردند که بازسازی تاسیسات آسیب دیده، دربهترین حالت بین 6 تا 12 ماه زمان نیاز دارد. با این حال، مدیران فولاد خوزستان با تدوین برنامه ای شامل چهارگام اساسی، بازسازی، بهسازی و نوسازی کارخانه را آغاز کردند. با پیگیری دقیق و شفاف تمامی مراحل و همت بدنه کارشناسی و کارگری، نتیجه این تلاش بازگشت فولاد خوزستان به مدار تولید، در کمتر از 4 ماه است، دستاوردی که فراتر از پیش بینیها تحقق یافت.
براساس آخرین گزارشها، واحد فولادسازی تقریبا به صورت کامل به مدار تولید بازگشته است. در واحدهای احیا نیز، واحدهای زمزم 2 و 3 به مدار تولید بازگشته اند و زمزم 1 نیز در مهرماه وارد مدار تولید خواهد شد.
آمار تولید در 3 ماهه اول سال 1405:
|
شرح شاخص |
مقدار |
|
برنامه تولید سال جاری |
700 هزار تن |
|
تولید محقق شده |
450هزارتن |
|
تولید اسلب و بلوم بیت در 3 ماهه اول سال |
352 هزارتن |
|
تولید در مدت مشابه سال قبل |
765 هزار تن |
|
درصد دستیابی به تولید سال قبل |
46 درصد |
با وجود دستیابی به این میزان تولید در کمتر از 4 ماه پس از آن حملات هوایی، مدیران فولاد خوزستان در تدارک رفع محدودیتهای انرژی برای دستیابی به میزان فروش حتی پیش از حمله هستند.
عملکرد مالی پس از بازگشت، رشد 19درصدی میزان فروش.
بررسی کارنامه 4 ماهه شرکت فولاد خوزستان نشان میدهد که این شرکت با وجود چالشهای زیرساختی و نوسانات نرخ در بازارهای جهانی، توانسته رشد 19درصدی درامدهای خود را نسبت به مدت مشابه سال قبل ثبت کند. تحقق فروش 35.419 میلیارد تومانی در یک سوم ابتدایی سال، نشان دهنده توانایی این مجموعه در حفظ حاشیه سود و مدیریت زنجیره تامین صنایع وابسته به خود در داخل کشور است. این رقم در مدت مشابه سال قبل، 29.706 میلیارد تومان بوده است.
جزئیات فروش فولاد خوزستان در 4 ماهه اول:
|
نوع فروش |
ارزش (میلیارد تومان) |
سهم از کل فروش |
|
فروش داخلی |
26.347 |
74 دصد |
|
فروش صادراتی |
9.072 |
26 درصد |
سهم 26 درصدی صادرات از کل درامدها، یکی از نکات قابل توجه این گزارش است. فروش 9.072 میلیارد تومانی در بازارهای جهانی با وجود رقبای قدرتمندی همچون چین، فولاد خوزستان را به عنوان یکی از منابع ارزآوری اصلی کشور تبدیل کرده است. تختال (اسلب) با سهم 19 درصدی از کل فروش، پرفروش ترین محصول این شرکت بوده و محرک اصلی سوداوری آن محسوب می شود.
راهکار فولاد خوزستان برای ناترازی انرژی
مدیران فولاد خوزستان برای مقابله با ناترازی انرژی به عنوان یکی از اصلی ترین موانع تامین برق، 4 پروژه بزرگ تامین برق را در دستور کار خود قرار داده اند. اهداف اصلی این پروژه ها، بازگشت فولاد خوزستان به مدار تولید، کمک به شبکه برق استان، تامین برق پایدار کارخانه، سرعت بخشی به روند بازسازی و حل مشکلات واحدهای پایین دستی از طریق تداوم و افزایش تولید اعلام شده است. در ادامه با این 4 نیروگاه تامین برق آشنا میشویم:
- نیروگاه 540 مگاواتی خلیج فارس؛ فاز دوم این پروژه با ظرفیت 180 مگاوات در شهریورماه به بهره برداری میرسد.
- نیروگاه 200 مگاواتی خورشیدی بهبهان؛ فاز اول این پروژه وارد مدار شده است.
- نیروگاه 200 مگاواتی خورشیدی گتوند؛ (در دست احداث).
- نیروگاه 520 مگاوانی تاریانا در اهواز اعتبار موردنیاز این نیروگاه توسط دولت تامین شده و در مرحله حل مشکلات بانکی میباشد.

جمع بندی
مجتمع فولادسازی خوزستان، با وجود تحمل بیش از 1.2 میلیارد یورو خسارت مستقیم و غیرمستقیم ناشی از حملات هوایی هفتم فروردین، توانست طی 4 ماه، خط فولاد سازی را کاملا 66 درصد از خط احیا را به مدار تولید برگرداند. رشد 19 درصدی فروش و تحقق 35.4 هزار میلیارد تومان درامد طی 4 ماه ابتدایی سال، نشان دهنده ی تاب آوری بالای این مجموعه است. همچنین با بهره برداری از پروژههای نیروگاهی، چشم اندار تولید پایدار و بازگشت به ظرفیت پیش از حمله، قابل تحقق خواهد بود.