هر چند ابعاد و قیمت نبشی در انتخاب نبشی مناسب مهم هستند، اما انتخاب نبشی به همین دو عامل محدود نمیشود. مشخصات فنی، استاندارد تولید و شرایط اجرای پروژه نیز در این انتخاب نقش مهمی دارند؛ هر یک از این عوامل میتوانند بر عملکرد سازه، هزینههای اجرا و حتی دوام آن تاثیر بگذارند. به همین دلیل، بهتر است پیش از انتخاب یا خرید، ویژگیهای نبشی سبک را بشناسید؛ برای اینکه باعث میشود بتوانید از بروز هزینههای اضافه و مشکلات اجرایی در ادامه پروژه جلوگیری کنید.
همچنین شناخت بهتر این محصول به شما کمک میکند که بتوانید متناسب با شرایط پروژه، انتخاب دقیقتر و آگاهانهتری داشته باشید. در ادامه، نبشی سبک را از جنبههای مختلف بررسی میکنیم و به تفاوت آن با نبشی سنگین میپردازیم.
نبشی سبک چیست؟
به طور کلی، میتوان گفت نبشی سبک یکی از مقاطع فولادی با سطح مقطع L شکل است که به دلیل وزن کمتر نسبت به جدول اشتال، با عنوان نبشی سبک شناخته میشود. به دلیل وزن کمتر، این محصول در بسیاری از پروژههای ساختمانی و صنعتی مورد استفاده قرار میگیرد. نبشی سبک معمولا از فولادهای ساختمانی مانند ST37 یا ST52 تولید میشود و در ابعاد و ضخامتهای مختلف در دسترس است.
همچنین، سبک بودن این محصول، در کنار حمل و نصب آسان به کاهش وزن کلی سازه نیز کمک میکند؛ به همین دلیل مهندسان میتوانند در پروژههایی که وزن سازه اهمیت دارد، از نبشی سبک استفاده کنند.

تفاوت نبشی سبک و سنگین
همان طور که از نامشان پیداست، اصلیترین تفاوت میان نبشی سبک و سنگین وزنشان است. نبشی سبک وزنی کمتر از مقادیر جدول اشتال دارد؛ اما برخلاف آن وزن نبشی سنگین مطابق با جدول اشتال یا بیشتر از آن است.
اختلاف وزن میان نبشی سبک و سنگین معمولا به دلیل تفاوت ضخامت و میزان فولاد به کار رفته در تولید هر محصول ایجاد میشود.
اما تفاوت این دو محصول تنها به وزن آنها محدود نمیشود، بلکه عواملی مانند ضخامت، تحمل بار، حمل و نصب، کاربرد و قیمت نیز در انتخاب این دو محصول تاثیرگذار هستند.
در جدول زیر، میتوانید تفاوتهای نبشی سبک و سنگین را مشاهده کنید:
|
ویژگی |
نبشی سبک |
نبشی سنگین |
|
وزن |
کمتر از جدول اشتال |
مطابق یا بیشتر از جدول اشتال |
|
ضخامت |
معمولا کمتر |
معمولا بیشتر |
|
تحمل بار |
مناسب بارهای سبک تا متوسط |
مناسب بارهای سنگین |
|
کاربرد |
سازههای سبک، قفسهها و تجهیزات فلزی |
اسکلت فلزی، پلها و سازههای صنعتی |
|
حمل و نصب |
آسانتر |
دشوارتر |
|
قیمت |
معمولا اقتصادیتر |
معمولا بالاتر |
با توجه به تفاوتهای گفته شده، هر یک از این دو نوع نبشی برای شرایط و پروژههای متفاوتی مناسب هستند. شناخت این تفاوتها به انتخاب محصول مناسب و جلوگیری از هزینههای اضافی کمک میکند. در ادامه، کاربردهای نبشی سبک را بررسی میکنیم.
کاربردهای نبشی سبک
نبشی سبک در بخشهای مختلف ساختمان سازی و صنایع گوناگون کاربرد دارد و علت آن، جوش پذیری مناسب، قابلیت اتصال آسان و تحمل بار متوسط این محصول است. این ویژگیها باعث شدهاند که نبشی سبک کاربردهای زیادی داشته باشد که مهم ترین آنها عبارتاند از:
- ساختمان سازی: از نبشی سبک برای اجرای نبشی کشی، تقویت اتصالات و ساخت بخشهایی از سازههایی که به تحمل بار متوسط نیاز دارند استفاده میشود.
- ساخت چهارچوب درب، پنجره و پارتیشن: این مقطع به دلیل داشتن قابلیت جوش پذیری مناسب در ساخت انواع پارتیشن کاربرد دارد و استحکام اتصالات را افزایش میدهد.
- قفسه بندی و تجهیزات فلزی: نبشی سبک در ساخت قفسههای فروشگاهی، قفسههای انبار و انواع تجهیزات فلزی سبک به کار میرود. سهولت نصب و اجرا این مقطع را به گزینهای مناسب برای این نوع سازهها تبدیل کرده است.
- ساخت مخازن و تجهیزات صنعتی: در بسیاری از کارگاهها و واحدهای صنعتی، از نبشی سبک برای ساخت بخشهایی از مخازن، تجهیزات فلزی و سازههای جانبی استفاده میشود.

استانداردهای نبشی سبک
یکی از اصلیترین دلایلی که باعث میشود نبشی سبک عملکرد مناسبی در پروژههای ساختمانی و صنعتی داشته باشد، رعایت استانداردها است. نبشی سبک باید مطابق استانداردهای معتبر تولید شود تا از نظر ابعاد، ضخامت، دقت ابعادی و کیفیت ساخت، در سطح قابل قبولی قرار داشته باشد.
|
استاندارد |
توضیحات |
|
ISIRI 13968-1 |
استاندارد ملی ایران برای تولید نبشی فولادی |
|
GOST 8510 |
استاندارد روسی مورد استفاده در تولید نبشی فولادی |
|
EN 10056 |
استاندارد اروپایی مربوط به ابعاد و مشخصات نبشیهای فولادی |
در مجموع، نبشیهایی که مطابق استانداردهای جدول بالا تولید میشوند، از نظر کیفیت ساخت و مشخصات فنی، عملکرد قابل قبولی در کاربردهای مختلف دارند.
سایزهای نبشی سبک
نبشی سبک هم، مانند سایر نبشیها، در سایزهای مختلفی تولید میشود و انتخاب سایز مناسب آن به نوع سازه، میزان بار وارده بر سازه و شرایط اجرایی بستگی دارد. در ادامه، پرکاربردترین سایزهای نبشی سبک که هر یک از آنها کاربردهای متفاوتی دارند را بررسی میکنیم.
نبشی سبک 3
نبشی سبک ۳ یکی از کوچکترین سایزهای پرکاربرد این محصول است و بیشتر در پروژههایی استفاده میشود که به مقطع فولادی سبک نیاز دارند.
کاربردهای رایج نبشی سبک ۳:
- ساخت چهارچوب درب و پنجره
- ساخت قفسههای فلزی
- ساخت تجهیزات سبک
- اجرای اتصالات فلزی سبک
نبشی سبک 4
نبشی سبک ۴ یکی از پر مصرفترین سایزهای این محصول به شمار میرود و در بسیاری از پروژههای عمرانی و صنعتی مورد استفاده قرار میگیرد.
کاربردهای رایج نبشی سبک ۴:
- اجرای نبشیکشی
- اجرای برخی والپستها
- ساخت چهارچوبهای فلزی
- اجرای اتصالات ساختمانی

نبشی سبک 5
برخلاف سایزهای کوچکتر، نبشی سبک ۵ برای کاربردهایی که به استحکام بیشتری نیاز دارند، مناسبتر است و در پروژههایی استفاده میشود که استفاده از نبشی سنگین در آنها ضرورت ندارد.
کاربردهای رایج نبشی سبک ۵:
- ساخت قابهای فلزی
- ساخت فریمهای فلزی
- تقویت اتصالات فلزی
- ساخت برخی تجهیزات صنعتی
نبشی سبک برای چه سازههایی مناسب است؟
با توجه به نکات گفته شده، میتوانیم به این نتیجه برسیم که نبشی سبک برای سازههایی مناسب است که علاوه بر استحکام کافی، کاهش وزن و سهولت اجرا نیز در آنها اهمیت دارد. به همین دلیل، در پروژههایی که تحت بارهای سبک تا متوسط قرار دارند و استفاده از مقاطع سنگین در آنها ضروری نیست، از نبشی سبک استفاده میشود.
از سوی دیگر، انتخاب نبشی سبک مناسب باید با توجه به عواملی مانند نوع سازه، میزان بار وارد بر آن و شرایط اجرایی پروژه انجام شود. اما در مقابل، اگر پروژه به ظرفیت تحمل بار بالاتری نیاز داشته باشد، استفاده از نبشی سنگین میتواند گزینه مناسبتری باشد. در نهایت، انتخاب صحیح این محصول علاوه بر افزایش کارایی سازه، به اجرای بهینه و مدیریت هزینههای پروژه نیز کمک میکند و تاثیرات مثبت زیادی روی پروژه میگذارد.

جمع بندی
در مجموع، همان طور که بررسی کردیم، نبشی سبک یک مقطع فولادی پرکاربرد است که انتخاب صحیح آن میتواند بر روی کیفیت اجرا، وزن سازه و هزینههای پروژه تاثیرگذار باشد. همچنین، شناخت مواردی مانند تفاوت نبشی سبک و سنگین، آشنایی با کاربردها، استانداردهای تولید و سایزهای رایج این محصول، در انتخاب مناسب این محصول برای هر پروژه نقش مهمی دارد.
در نهایت، انتخاب نبشی سبک با توجه به نوع سازه، نیازهای فنی و شرایط اجرایی، در کنار بررسی مشخصات فنی و انتخاب محصول مناسب برای پروژه، علاوه بر بهبود عملکرد سازه، میتواند از تحمیل هزینههای اضافی و ایجاد مشکلات اجرایی در مراحل بعدی جلوگیری کند.