البته باید در نظر داشت که فرایند تولید هر میلگرد، بر اساس استاندارد ISIRI 3132 انجام میشود تا اختلاف وزن در کارخانههای مختلف از محدوده مشخص شده در جدول وزن میلگرد فراتر نرود.
همچنین توصیه میشود در انتخاب میلگرد مناسب، فقط به اختلاف وزن توجه نکنید؛ زیرا تفاوت جزئی وزن میلگرد در کارخانههای مختلف، لزوما به معنای کیفیت پایین میلگرد یا غیر استاندارد بودن آن نیست، بلکه به عوامل دیگری بستگی دارد که در ادامه مطلب آنها را برسی میکنیم.
وزن شاخه ای میلگرد 8 چقدر است؟
در ابتدا باید بدانیم استاندارد ISIRI 3132 که هر میلگرد بر اساس آن تولید میشوند با جدول اشتال که مشخصات و وزن نظری مقاطع فولادی در آن بیان شده تفاوتهایی دارد و نباید آن دو را به عنوان یک مرجع یکسان معرفی کرد.
جدول اشتال یکی از معتبرترین جداول برای تعیین مشخصات و وزن مقاطع فولادی است. برای محاسبه وزن میلگرد 8، به موارد زیر توجه کنید:
- قطر میلگرد (میلی متر): به عنوان مثال 8، 10، 12 و.... میلیمتر اندازه گیری میشود.
- وزن واحد طول: وزن عنوان شده یک میلگرد که بر اساس کیلوگرم در هر متر محاسبه میشود.
- وزن شاخه: با توجه به طول شاخه به عنوان مثال 12 متر میتواند قابل محاسبه باشد.
- محیط میلگرد: با استفاده از قطر عنوان شده میلگرد قابل محاسبه است
- مشخصات هندسی: اطلاعاتی که میتواند برای محاسبات مهندسی کاربرد داشته باشد.
با استفاده از جدول اشتال و فرمول عنوان شده در این جدول، شما میتوانید به یک اندازه واحد برای هر شاخه میلگرد برسید. البته باید توجه داشته باشید وزن حساب شده در جدول اشتال و وزن عنوان شده در استاندارد ISIRI 3132 در مواردی میتواند به یک اندازه واحد ختم شود؛ اما در بعضی مواقع به دلیل تلرانس تولید، وزن هر شاخه میلگرد میتواند اختلاف وزن کمی داشته باشد.
طبق استاندارد جدول اشتال، وزن میلگرد 8 ساده و وزن میلگرد 8 آجدار حدود 4.74 کیلوگرم عنوان شده است. البته میلگرد 8 آجدار به خاطر حالت هندسی خود، اختلاف وزن اندکی نسبت به میلگرد 8 ساده دارد؛ البته این اختلاف وزن به تنهایی نمیتواند تاثیر خاصی بر روی قیمت میلگرد آجدار بگذارد، بلکه عوامل دیگری مانند فرایند تولید کارخانهها، تلرانس تولید و حتی برند تولید کننده میلگرد نیز در این اختلاف قیمت میتوانند نقش مهمی داشته باشند. به این دلیل که بعضی از کارخانههای تولید کننده، روش قیمت گذاری خود را به صورت رقابتی اعلام میکنند.

فرمول وزن میلگرد 8
برای محاسبه وزن هر یک متر میلگرد، میتوانید از روش زیر استفاده کنید:

در ابتدا قطر میلگرد (بر حسب میلی متر) را در خودش ضرب میکنیم و حاصل ضرب را بر عدد 162 تقسیم میکنیم.
در فرمول بالا عدد 162 یک ضریب ثابت مهندسی است که از ترکیب مساحت دایرهای میلگرد و چگالی استاندارد فولاد (7850 کیلوگرم بر متر مکعب) به دست میآید.
برای مثال میخواهیم وزن میلگرد 8 را به دست آوریم:

در ابتدا عدد 8 را در خودش ضرب میکنیم و حاصل ضرب را بر عدد 162 تقسیم میکنیم.
در نهایت به عدد 0.395 میرسیم که با ضرب عدد بر متراژ آهن (طول میلگرد 8 برابر است با 12 متر ) به عدد 4.74 میرسیم.
بنابراین وزن میلگرد 8 برابر است با: 4.74 کیلوگرم، که این عدد را شما میتوانید در جدوال اشتال هم مشاهده کنید.
تفاوت وزن میلگرد 8 کارخانه های مختلف
همانطور که اشاره کردیم عواملی وجود دارد که میتواند باعث تفاوت وزن میلگردها شود و کارخانهها بر اساس استاندارد تولید ISIRI 3132 میلگردها را تولید میکنند تا اختلاف وزن را به حداقل برسانند. اما در مقایسه با جدول اشتال، در نهایت کارخانهها با اختلاف وزن محصول نهایی و استاندارد درج شده در جدول اشتال رو به رو میشوند. در ادامه به شما توضیح میدهیم چه عواملی باعث اختلاف وزن در کارخانه های مختلف میشود.
- تلرانس تولید: استاندارد تولید میلگرد (مانند ISIRI 3132) به کارخانهها اجازه میدهند تا یک مقدار خاص از حد مجاز تعیین شده خود فراتر بروند و همچنان استاندارد باقی بمانند. زیرا در فرایند تولید میلگرد کارخانهها نمیتوانند خط نورد را طوری تنظیم کنند که قطر و وزن تک تک نقاط میلگرد، دقیقا یک عدد ثابت باشند. بنابراین ممکن است دو کارخانه هر دو میلگرد 8 تولید کنند؛ اما وزن نهایی شاخههایشان میتواند باهم متفاوت باشد؛ اما همچنان در محدوده استاندارد قرار گرفته باشند. البته، این تفاوت وزن میتواند در نهایت باعث تغییر جزئی در قیمت میلگرد سایز 8 بشود.
- اختلاف در مواد اولیه و شرایط فرایند تولید: به طور کلی تفاوت در مواد اولیه به صورت مستقیم نمیتواند بر روی وزن نهایی میلگرد تاثیر بگذارد؛ اما عوامل دیگری مانند: دستگاها و تنظیمات خط نورد میتوانند میتواند به صورت مستقیم باعث تفاوت وزن میلگردها شوند؛ به این دلیل که بیلت فولادی پس از گرم شدن، از مجموعهای از غلتکها عبور میکند و هر مرحله از نورد، شکل و ابعاد فولاد را تغییر میدهد تا در نهایت به شکل و قطر مورد نظر (مانند میلگرد 8 ) برسد. حالا اگر در هرکدام از مراحل تولید، خط نورد تنظیمات متفاوتی داشته باشد، میتواند در اندازه خروجی نهایی میلگرد تفاوت ایجاد کند.
- تفاوت هندسه در میلگردهای آجدار: در میلگردهای آجدار، آج نیز بخشی از هندسه میلگرد است بنابراین، ارتفاع، شکل و فاصله میتواند بر روی وزن نهایی محصول تاثیر بگذارد و اگر شکل آج دو کارخانه، با یکدیگر متفاوت باشد، وزن نهایی محصول نیز در نهایت تغییر میکند. البته باید توجه داشت هندسه آج به تنهایی باعث تفاوت وزن در خروجی نهایی میلگرد در کارخانهها نمیشود و عوامل دیگری مانند تلرانس تولید نیز در این اختلاف وزن نقش موثرتری دارند.
البته، به طور کلی، این اختلاف وزن در کارخانههای مختلف در محدوده مجاز استاندارد تولید قرار گرفتهاند، بنابراین این تفاوتها لزوما به معنی کیفیت پایین یا غیر استاندارد بودن محصول نیست. بلکه میتواند، حاصل تفاوتهای طبیعی در فرایند تولید میلگرد باشد.

وزن میلگرد 8 اصفهان
در منابع اعلام شده توسط بازار آهن، وزن های متفاوتی برای میلگرد 8 اصفهان اعلام شده است، حتی درباره تولید فعلی این سایز توسط ذوب آهن اصفهان اختلافاتی وجود دارد. با این حال وزن میلگرد 8 اصفهان، از 4.74 الی 5 کیلو به ازای هر شاخه 12 متری وجود دارد.
وزن میلگرد 8 میانه
کارخانه فولاد میانه به طور معمول میلگردهایی در سایزهای 10 الی 32 متری تولید میکند و میلگرد سایز 8 در سبد خرید این کارخانه یافت نمیشود؛ بنابراین اطلاعات دقیقی در مورد سایز میلگرد 8 از طرف این کارخانه اعلام نشده است. اگر به دنبال میلگرد سایز 8 هستید، میتوانید به کارخانهها یا تولید کنندگانی که این سایز را تولید میکنند، مراجعه کنید.
وزن میلگرد 8 نیشابور
در حال حاضر کارخانه فولاد نیشابور، میلگردهای سایز 8 را در سبد خرید محصولات خود ندارد و میلگرد آجدار در کارخانه نیشابور از سایز های 10 الی 32 متری تولید میشوند. با این حال وزن میلگرد 8 نیشابور براساس جدول اشتال 4.74 اعلام شده است که البته به دلیل تلرانس تولید میتواند در کارخانههای مختلف وزن های متفاوتی داشته باشند
وزن میلگرد ۸ بناب
کارخانه ظفر بناب میلگردهای سایز 8 خود را در گرید 2A(آجدار) تولید میکند و به علت کیفیت و قیمت مناسب این محصول در مقایسه با قیمت میلگرد در بازار، باعث توجه ویژه خریداران به این برند تولیده فولاد شده است.
وزن میلگرد 8 گرید 2A درکارخانه فولاد بناب 4.3 کیلوگرم به ازای هر شاخه 12 متری اعلام شده است که به علت وزن سبک، قطر پایین و انعطاف پذیری بالا بیشتر در خاموت بندی، آرماتور بندی و قطعات بتنی و سازههای سبک کاربرد دارد.
با اینکه سایز میلگرد 8 در فولاد بناب از استاندارد اعلام شده در جدول اشتال، پایین تر است؛ اما این تفاوت وزنی جزو تلرانس تولید بوده و به معنای غیراستاندارد بودن محصول نیست.
وزن میلگرد ۸ کویر کاشان
کارخانه کویر کاشان که جزو تولیدکنندگان میلگرد هایی با وزن بالا شناخته میشود، به علت تنوع زیاد محصولات در سبد خرید خود، به عنوان یکی از تولید کنندگان بزرگ میلگرد در ایران شناخته میشود؛ همچنین کارخانه کویر کاشان میلگردهای ساده و آجدار خود را در گریدهای A1،A2 ، A3 و A4 تولید میکند و میلگرد های این کارخانه به دو شکل شاخه و کلاف عرضه میشوند.
کارخانه کویر کاشان، میلگرد های 8 خود را در وزن 5.5 کیلوگرم به ازای هر شاخه 12 متری عرضه میکند، که به علت وزن سبک و انعطاف پذیری بالای این میلگرد، بیشتر در سازههایی که نیاز به شکل پذیری دارند کاربرد دارد.

جمع بندی
میلگرد سایز 8 در دو حالت ساده و آجدار تولید میشود که به علت وزن کم و انعطاف بالا، بیشتر در ساخت آرماتور های عرضی و تیرچه بلوکها مورد استفاده قرار میگیرد. این محصول بر اساس استاندار ISIRI 3132 و جدوال اشتال با وزن 4.74 تولید میشود. البته به علت تلرانس تولید، وزن نهایی کارخانههای مختلف میتواند متفاوت باشد.
به طور کلی میتوان کارخانههای تولید کننده میلگرد را به دو دسته: تولیدکنندگان میلگرد سبک و تولیدکنندگان میلگرد سنگین تقسیم بندی کرد؛ البته این تقسیم بندی رسمی نیست، و بیشتر بر اساس اختلاف وزن واقعی محصول و وزن اعلام شده در جدول اشتال انجام میشود.
به طور مثال کارخانه کویر کاشان با وزن 5.5 کیلوگرم و کارخانه شاهین بناب با وزن 4.5 کیلوگرم در دسته کارخانههای سنگین قرار میگیرند. به این دلیل که وزن محصولات آنها نسبت به وزن اعلام شده در جدول اشتال، نزدیکتر یا بالاتر قرار میگیرند.
در مقابل، کارخانه راد همدان با وزن 4.3 کیلوگرم و کارخانه ظفر بناب با وزن 4.3 کیلوگرم در دسته کارخانههای سبک قرار میگیرند. به این دلیل که وزن محصولاتشان نسبت به وزنی که در جدول اشتال اعلام شده (4.74 کیلوگرم)، پایینتر قرار گرفته است. البته تا زمانی که در محدوده تلرانس های مجاز قرار گرفته باشند.
در نهایت باید توجه داشته باشیم این اختلاف وزن میلگرد در کارخانههای مختلف، به معنی غیراستاندارد بودن محصول نیست، بلکه فقط اختلاف های جزئی هستند که به طور طبیعی در فرایند تولید میلگرد ایجاد میشوند.