بازار آهن؛ آغاز خروج از رکود یا یک نوسان موقت؟

در هفته چهارم تیر ماه، افزایش تقاضای محسوسی در بازار آهن و بورس کالا مشاهده می شود که اگر آن را کنار شرایط سیاسی، افزایش تنش های منطقه ای، بالا گرفتن درگیری ها و تغییر قیمت دلار بگذاریم، کاملا منطقی به نظر می رسد.

این افزایش ها نه تنها در سطح بازار و رفتار خریداران و مصرف کنندگان نهایی بلکه در تولید کنندگان بزرگ و بورس کالا نیز به وضوح مشاهده می شود؛ آمار معاملات بورس کالا نشان می دهد که بازار در ابتدای هفته با ضعف تقاضا آغاز شد، اما در ادامه روند معاملات بهبود پیدا کرد؛ به طوری که میزان فروش محصولات فولادی از ۱۶.۱۳ درصد در روز شنبه به بیش از ۸۳ درصد در پایان هفته رسید. افزایش معاملات مقاطع و استقبال بیشتر خریداران از محصولات فولادی، با وجود افزایش 4.5 درصدی در قیمت میلگرد و 11.5 درصدی در قیمت تیرآهن، سیگنال هایی هستند که می توانند بر روند قیمت آهن آلات در بازار آزاد اثرگذار باشند.

افزایش حجم معاملات مواد اولیه و همینطور بهبود درصد فروش مقاطع فولادی، این پرسش را مطرح کرده که آیا بازار آهن در مسیر خروج از رکود قرار گرفته یا این تغییرات تنها یک نوسان کوتاه مدت است؟ در ادامه، این موضوع را به صورت کلی بررسی خواهیم کرد.

بررسی معاملات بازار و بورس کالا

بازار آهن در هفته گذشته نشانه هایی از تغییر مسیر را به نمایش گذاشت و برخلاف هفته های قبل که رکود و احتیاط خریداران بر معاملات سایه انداخته بود، بخشی از تقاضا دوباره به بازار بازگشت. در بخش مقاطع فولادی، خریدها به تدریج افزایش یافته و محصولات ساختمانی مانند میلگرد و تیرآهن که به دلیل قرار گرفتن در فصل ساخت و ساز با تقاضای طبیعی تری مواجه هستند، روند فروش بهتری را تجربه کردند. در کنار آن، صنایع مصرف کننده فولاد نیز پس از یک دوره انتظار، خرید مواد اولیه و محصولات مورد نیاز خود را آغاز کرده اند که این موضوع در افزایش حجم معاملات بورس کالا نیز قابل مشاهده است.

در صورتی که نگاهی به معاملات بورس کالا در هفته گذشته داشته باشیم، می توانیم این افزایش تقاضا را به خوبی مشاهده کنیم؛ به طوری که میزان فروش محصولات فولادی از ۱۶.۱۳ درصد در روز شنبه به ۸۳.۵۶ درصد در روز چهارشنبه رسید. در 5 روز معاملاتی این هفته، از مجموع حدود ۱.۱۷ میلیون تن ماده اولیه و محصول فولادی عرضه شده، نزدیک به ۶۱۷ هزار تن مورد معامله قرار گرفت و به طور میانگین حدود ۵۲.۵ درصد عرضه ها جذب بازار شد! هر چند تفاوت هایی میان فروش محصولات مختلف در بورس کالا وجود داشت، ما هر دو نشانه های افزایش را نشان دادند، در ادامه در خصوص معاملات هر یک از این محصولات صحبت خواهیم کرد.

عملکرد مقاطع فولادی در بورس کالا

فروش مقاطع فولادی در ابتدای هفته با رکود همراه بود، اما در 3 روز پایانی هفته با افزایش تقاضا مواجه شدند؛ به عنوان مثال در معاملات روز شنبه، از ۱۹ هزار و ۳۳۴ تن میلگرد کلاف عرضه شده تنها ۲۵ تن معامله شد. اما با تغییر شرایط در روزهای پایانی، معاملات میلگرد آجدار به یکی از نقاط قوت هفته تبدیل شد؛ به طوری که در روز چهارشنبه، از مجموع ۷۷ هزار و ۹۹۵ تن میلگرد آجدار عرضه شده، ۷۵ هزار و ۵۵۷ تن به فروش رسید که معادل ۹۶.۸۷ درصد عرضه ها بود. همچنین تیرآهن در روز سه شنبه، به صورت کامل به فروش رسید؛ این موضوع با توجه به افزایش ۱۱.۵۳ درصدی قیمت تیرآهن می تواند مساله ای مهم به حساب بیاید.

در صورتی که بخواهیم مهمترین معاملات مقاطع فولادی بورس کالا در هفته چهارم تیر ماه را معرفی کنیم، به این موارد خواهیم رسید:

این آمار نشان می دهد در بخش محصولات نهایی، تقاضا بیشتر روی مقاطع ساختمانی متمرکز بوده است؛ موضوعی که می تواند تحت تاثیر شروع فعالیت های عمرانی در فصل ساخت و ساز و همچنین افزایش خرید مصرف کنندگان صنعتی باشد.

عرضه مواد اولیه و محصولات میانی در بورس کالا

در بخش مواد اولیه، معاملات هفته گذشته با استقبال بالاتری نسبت به محصولات نهایی در ابتدای هفته همراه بود. آهن اسفنجی به عنوان یکی از مهم ترین مواد اولیه زنجیره فولاد، بهترین عملکرد را ثبت کرده و در روز یکشنبه با وجود افزایش قیمت نسبت به عرضه قبلی، تمامی ۶۵ هزار و ۹۵۰ تن محصول عرضه شده را به فروش رساند. در کنار آهن اسفنجی، معاملات سایر مواد اولیه نیز با وجود حجم بالای عرضه ادامه داشت. از ۱۵۰ هزار و ۵۰۰ تن کنسانتره سنگ آهن عرضه شده، ۴۵ هزار و ۵۰۰ تن معامله شد و گندله سنگ آهن نیز با عرضه ۸۰ هزار تن، فروش ۵۵ هزار تن را ثبت کرد.

جدول عملکرد مواد اولیه و محصولات میانی در بورس کالا نشان می دهد تقاضا در زنجیره بالادستی همچنان فعال است، اما فشار قیمتی در بخش سنگ آهن مشاهده می شود:

در مجموع، معاملات مواد اولیه نشان می دهد فولادسازان برای تامین مواد اولیه خود تولید همچنان فعال هستند، اما کاهش قیمت برخی محصولات معدنی در بورس کالا بیانگر آن است که همه بخش های زنجیره فولاد هنوز از شرایط رکودی فاصله نگرفته اند.

دلیل خروج از رکود چه بود؟ رونق یا تقاضای هیجانی؟

بهبود معاملات بازار آهن در هفته گذشته را نمی توان به طور کامل نشانه آغاز یک رونق پایدار دانست؛ اصلی ترین دلیل این رونق را می توان شرایط منطقه ای و افزایش تنش ها در خلیج فارس معرفی کرد؛ بالا گرفتن درگیری ها و شدت گرفتن تبادل آتش بین ایران و آمریکا باعث شدت گرفتن روند افزایشی نرخ ارز شد؛ تغییر قیمت دلار باعث شد که روند کاهشی و نزولی قیمت ها متوقف شده و ورود دلار به کانال 180 هزار تومانی در روز یکشنبه، سیگنال افزایش قیمت آهن در کوتاه مدت را به طور واضح به گوش فعالان بازار رساند، همین موضوع باعث شد خرید ها شروع شود.

این تغییر انتظارات باعث شد بخشی از خریدارانی که خرید خود را به تعویق انداخته بودند، برای جلوگیری از افزایش هزینه های آینده وارد بازار شوند. به همین دلیل، رشد معاملات در بورس کالا و افزایش خرید مقاطع فولادی را می توان بیشتر نتیجه فعال شدن تقاضای احتیاطی و هیجانی دانست تا شکل گیری رونق واقعی در بازار مصرف. البته قرار گرفتن بازار ساخت و ساز در فصل فعالیت و شروع خرید برخی صنایع مصرف کننده نیز به تقویت معاملات کمک کرد، اما برای تایید خروج پایدار از رکود، باید در هفته های آینده استمرار تقاضا و تداوم حجم معاملات بررسی شود.

جمع بندی

معاملات هفته گذشته بورس کالا نشان داد بازار آهن پس از یک دوره رکودی، نشانه هایی از افزایش تحرک را تجربه کرده است؛ رشد فروش محصولات فولادی، معامله بیش از ۸۳ درصد عرضه ها در پایان هفته، افزایش تقاضای شمش و میلگرد و رشد قیمت برخی مقاطع، همگی بیانگر تغییر موقت در رفتار خریداران هستند. با این حال، این بهبود را نمی توان هنوز آغاز یک رونق پایدار دانست؛ زیرا بخش مهمی از تقاضای شکل گرفته تحت تاثیر افزایش نرخ دلار، شرایط منطقه ای و نگرانی از رشد قیمت ها در آینده ایجاد شده است.

در صورتی که این افزایش تقاضا در هفته های آینده ادامه پیدا کند و خرید مصرفی و تولیدی جایگزین معاملات احتیاطی شود، می توان از خروج تدریجی بازار آهن از رکود صحبت کرد؛ اما در شرایط فعلی، بازار بیشتر در مرحله آزمون یک تغییر روند قرار دارد.