در نیمه دوم مهر ماه افزایش ابهامات سیاسی و بالا رفتن ریسک شروع درگیری ها و تنش های نظامی در منطقه بازار آهن را با بحران های متعددی مواجه کرد؛ شرایطی که در نهایت به افزایش قیمت سنگین خیلی از مقاطع فولادی از جمله پروفیل منجر شد.

هر چند نسبت دادن این افزایش قیمت پروفیل به شرایط بازار کاری ساده و درست به نظر می رسد، اما دلیل واقعی این شرایط را باید در سمت تولید جست و جو کرد. در صورتی که نگاهی به اوضاع تولید این محصول و مشکلاتی که تولید کنندگان این محصول داشته اند بیندازیم، می توانیم ببینیم قیمت پروفیل از چیزی که اکنون در بازار معامله می شود نیز بالاتر بوده و احتمال افزایش آتی برای این محصول کاملا وجود دارد. به طور کلی دلیل گرانی پروفیل و عبور از 180 هزار تومان را می تواند در دو دسته قیمت مواد اولیه و هزینه های انرژی بررسی کرد.

افزایش قیمت ورق سیاه، اصلی ترین عامل گرانی پروفیل

ورق سیاه اصلی ترین ماده اولیه تولید پروفیل است و در صورتی که نگاهی به تغییرات قیمت آن در بازار بیندازیم، می توانیم جهش قیمت 34 هزار تومانی را در یک ماه گذشته برای این محصول مشاهده کنیم. هر چند تولید کنندگان پروفیل این محصول را از بازار تهیه نمی کنند و عموما بورس کالا اصلی ترین منبع تامین محصول برای این کارخانه ها به حساب می آید. در نمودار زیر می توانید تغییر قیمت ورق سیاه عرضه شده در بورس کالا را در ماه گذشته مشاهده کنید:

نمودار ورق سیاه بورس کالا

اولین عرضه بورس کالا در ماه گذشته مربوط به یکم مهر ماه بوده که قیمت این محصول زیر 100 هزار تومان بوده است. در ادامه با افزایش تدریجی، شاهد عرضه هایی با قیمت بالاتر هستیم و در نهایت آخرین عرضه در 2 آبان با قیمت 135 هزار تومان انجام شده است! شرایطی که می تواند تولید پروفیل را با مشکلات بزرگی مواجه کند. از آنجا که تولید کنندگان پروفیل از ورق فولاد مبارکه استفاده می کنند. زیر نظر گرفتن محصولات این کارخانه می تواند اطلاعات دقیق تری را نیز برای ما فراهم کند:

نمودار عرضه فولاد مبارکه در بورس کالا

بر اساس این نمودار، روند قیمت ورق گرم فولاد مبارکه در بورس کالا از ابتدای سال ۱۴۰۵ صعودی بوده است؛ به طوری که قیمت پایانی معاملات از حدود ۸۵ هزار تومان در اردیبهشت ماه به بیش از 127 هزار تومان در اواخر مهر رسید. نکته قابل توجه، افزایش محسوس رقابت قیمتی از نیمه تابستان است! جدول زیر می تواند قیمت عرضه و رقابتی که برای خرید این محصول وجود داشته است را به خوبی نشان دهد:

تاریخ

قیمت پایه (تومان)

قیمت پایانی (تومان)

رقابت نسبت به پایه

۷ اردیبهشت

۸۵٬۰۰۰

۸۵٬۰۰۰

صفر

۴ خرداد

۸۸٬۰۰۰

۸۵٬۰۰۰

منفی ۳٫۴٪

۲۷ تیر

۸۵٬۰۰۰

۸۵٬۰۰۰

صفر

۱۹ مرداد

۸۷٬۰۰۰

۸۷٬۰۰۰

صفر

۲۲ شهریور

۹۵٬۰۰۰

۱۱۱٬۳۲۹

۱۷٫۲٪

۲۸ مهر

۱۱۱٬۹۵۰

۱۲۷٬۲۷۰

۱۳٫۷٪

در چهار عرضه نخست بررسی شده، رقابت قیمتی صفر یا منفی بود، اما در دو عرضه پایانی، میزان رقابت به حدود ۱۷ و ۱۴ درصد رسید. این تغییر نشان می دهد که خریداران در عرضه های اخیر برای تامین ورق گرم، آمادگی پرداخت قیمت هایی بالاتر از نرخ پایه را داشته اند و هزینه تامین این محصول برای مصرف کنندگان صنعتی افزایش یافته است.

از آنجا که ورق سیاه فولاد مبارکه یکی از اصلی ترین مواد اولیه مورد استفاده تولید کنندگان پروفیل فولادی است، افزایش قیمت این محصول می تواند به صورت مستقیم هزینه تولید پروفیل را بالا ببرد و زمینه افزایش قیمت فروش آن را فراهم کند. در چنین شرایطی، حتی اگر تقاضای بازار پروفیل تضعیف شود، رشد هزینه جایگزینی مواد اولیه می تواند مانعی در برابر کاهش محسوس قیمت ها ایجاد کند و اصلاح نزولی بازار را محدود سازد. البته میزان انتقال این افزایش هزینه به قیمت نهایی پروفیل به عواملی مانند سطح تقاضا، موجودی انبار تولیدکنندگان، هزینه های تولید و شدت رقابت میان عرضه کنندگان نیز بستگی دارد؛ بنابراین، تداوم رشد قیمت ورق می تواند از قیمت پروفیل حمایت کند، اما لزوما افزایش هم اندازه و فوری قیمت پروفیل را تضمین نمی کند.

تاثیر افزایش برق بر قیمت پروفیل

افزایش هزینه برق در تابستان ۱۴۰۵، فشار مضاعفی بر صنایع فولادی وارد کرده است؛ به طوری که نرخ برق گزارش شده برای فولادسازان از حدود ۶٬۷۰۰ تومان به ازای هر کیلو وات ساعت در خرداد به ۸٬۴۰۰ تومان در تیر رسید و در ادامه، میانگین قیمت برق آزاد در تیر و مرداد به ۱۰ هزار و ۳۵۴ تومان افزایش یافت. به این ترتیب، میانگین نرخ گزارش شده در میانه تابستان حدود ۵۴٫۵ درصد بالاتر از نرخ خرداد قرار گرفت.

این افزایش برای تولیدکنندگان پروفیل که عمدتا واحدهایی کوچکتر از مجتمع های بزرگ ذوب آهن و نورد هستند، تهدید جدی تری محسوب می شود! زیرا این واحدها معمولا از توان مالی و قدرت چانه زنی کمتری برای تامین برق برخوردار بوده و امکان ساخت و راه اندازی نیروگاه اختصاصی و خودتامینی برق نیز برای آنها میسر نیست. شرایطی که در نهایت منجر به تحت شعاع قرار گرفتن بخش بزرگی از حاشیه سود این تولیدی ها خواهد شد.

مشکل تولید پروفیل

از طرف دیگر، امکان انتقال سریع تمام افزایش هزینه برق به قیمت فروش پروفیل نیز تضمین شده نیست؛ به خصوص زمانی که رکود ساخت و ساز و محدودیت تقاضا قدرت قیمت گذاری تولیدکننده را کاهش می دهد. در چنین وضعیتی، رشد بهای برق هم زمان با افزایش سایر هزینه های تولید، می تواند حاشیه سود کارخانه های پروفیل سازی را فشرده تر کند، رقابت پذیری آن ها را کاهش دهد و در صورت تداوم فشار هزینه ها، خطر کاهش ظرفیت تولید یا توقف موقت فعالیت برخی واحدها را افزایش دهد.

این موضوع در نهایت منجر به افزایش بیشتر قیمت پروفیل در بازار شده و جلوی اصلاح قیمت های احتمالی را می گیرد. با در نظر گرفتن این شرایط در کنار هم، می توان مطمئن بود که پروفیل نه تنها به اصلاح قیمت واکنشی نشان نمی دهد، بلکه بدون وابستگی به شرایط اقتصادی، باز هم می تواند افزایش قیمت را تجربه کند.